หนึ่ง pip มีค่าเป็นเงินเท่าไร

ล็อตคือหน่วยนับขนาดการเทรด หนึ่งล็อตมาตรฐานในคู่ USD/THB มีขนาด 100,000 หน่วยของสกุลเงินฐาน ซึ่งก็คือดอลลาร์สหรัฐ เมื่อราคาเคลื่อนหนึ่ง pip ซึ่งเท่ากับ 0.0001 บาทต่อดอลลาร์ มูลค่าที่เปลี่ยนไปจึงเท่ากับ 100,000 คูณ 0.0001 เท่ากับ 10 บาทพอดี ตัวเลข ฿10 ต่อ pip นี้มาจากการคูณขนาดล็อตกับขนาด pip โดยตรง ไม่ได้มาจากการกำหนดตายตัวของโบรกเกอร์

ถ้าลดขนาดล็อตลง มูลค่าต่อ pip จะลดลงตามสัดส่วนเดียวกัน เช่น 0.10 ล็อต มีขนาด 10,000 หน่วย คูณ 0.0001 ได้ ฿1 ต่อ pip และ 0.01 ล็อต หรือไมโครล็อต มีขนาด 1,000 หน่วย คูณ 0.0001 ได้ ฿0.10 ต่อ pip การคูณแบบนี้ใช้ได้กับทุกขนาดล็อต ตราบใดที่คู่สกุลเงินยังเป็น USD/THB และราคายังอยู่ในรูปบาทต่อดอลลาร์

ในทางกลับกัน ถ้าเทรดคู่สกุลเงินอื่น เช่น EUR/USD ขนาด pip จะไม่เท่ากับ 0.0001 บาท เพราะหน่วยนับเป็นดอลลาร์สหรัฐ ไม่ใช่บาท มูลค่าต่อ pip จึงต้องแปลงกลับเป็นบาทด้วยอัตราแลกเปลี่ยน USD/THB ในขณะนั้น ตัวเลข ฿10 ต่อ pip จึงใช้ได้เฉพาะกับ USD/THB เท่านั้น ไม่สามารถยกไปใช้กับคู่อื่นได้โดยตรง

การเคลื่อนไหว 20 pip คือระยะทางของราคา ไม่ใช่จำนวนเงิน ระยะทางนี้จะกลายเป็นจำนวนเงินก็ต่อเมื่อคูณกับมูลค่าต่อ pip ของขนาดล็อตที่ใช้อยู่ ถ้าใช้ 0.10 ล็อต บน USD/THB มูลค่าต่อ pip คือ ฿1 ดังนั้น 20 pip จึงเท่ากับ ฿20 แต่ถ้าใช้ 0.01 ล็อต มูลค่าต่อ pip คือ ฿0.10 ดังนั้น 20 pip จึงเท่ากับ ฿2

ความต่างนี้เกิดจากขนาดล็อตเพียงอย่างเดียว ไม่ได้เกิดจากทิศทางของราคา หรือจากจำนวน pip ที่เคลื่อนไหว การเทรดสองครั้งที่มี pip เท่ากันแต่ขนาดล็อตต่างกัน จะให้ผลตอบแทนไม่เท่ากันเสมอ ดังนั้นการจำว่า 20 pip เท่ากับเงินจำนวนหนึ่งจึงเป็นความเข้าใจที่ไม่ตรงกับกลไกจริง

การคำนวณผลตอบแทนจึงต้องทำจากมูลค่าต่อ pip ของเทรดนั้นก่อน ไม่ใช่จากจำนวน pip เพียงอย่างเดียว เมื่อทราบมูลค่าต่อ pip แล้ว จึงคูณด้วยจำนวน pip ที่ราคาเคลื่อนไหวจริง วิธีนี้ทำให้เปรียบเทียบเทรดสองครั้งได้อย่างถูกต้อง แม้ขนาดล็อตจะไม่เท่ากัน

ราคาที่คุณซื้อและราคาที่คุณขายมักไม่เท่ากัน ส่วนต่างนี้เรียกว่าสเปรด ซึ่งเป็นต้นทุนที่เกิดขึ้นทันทีเมื่อเปิดออเดอร์ สเปรดจะกินกำไรส่วนแรกไปก่อนที่ราคาจะเคลื่อนไหวในทิศทางที่ต้องการ ดังนั้นผลตอบแทนสุทธิจึงน้อยกว่าที่คำนวณจาก pip เพียงอย่างเดียว

นอกจากสเปรด โบรกเกอร์แต่ละแห่งอาจมีค่าธรรมเนียมอื่น เช่น ค่าคอมมิชชัน หรือค่าถือข้ามคืน ซึ่งเรียกเก็บไม่เหมือนกัน จำนวนเงินที่คุณได้รับจริงจึงอาจต่างจากที่คำนวณไว้ล่วงหน้า และตัวเลข ฿10 ต่อ pip ที่ใช้ในบทนี้เป็นเพียงค่ากลางสำหรับอธิบายกลไก ไม่ใช่ตัวเลขที่รับประกันว่าจะได้จริง

การปัดทศนิยมก็เป็นอีกจุดที่ทำให้ตัวเลขคลาดเคลื่อน โบรกเกอร์บางแห่งแสดงราคาถึงทศนิยมตำแหน่งที่ห้า ทำให้ pip ย่อยลงไปอีก และการปัดเศษในการคำนวณอาจทำให้ผลลัพธ์ต่างกันเล็กน้อย ก่อนเปิดออเดอร์จริง ควรตรวจสอบกับโบรกเกอร์ว่าคิดสเปรดและค่าธรรมเนียมอย่างไร เพราะไม่มีมาตรฐานเดียวที่ทุกแห่งใช้เหมือนกัน

ค่า pip ไม่ได้ขึ้นอยู่กับขนาดล็อตอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับว่าคู่สกุลเงินนั้นมีสกุลใดเป็นตัว quote ด้วย ในคู่ USD/THB ตัวเลขสุดท้ายของราคาคือสตางค์ของเงินบาท จึงเทียบตรงกับบาทได้ทันที แต่คู่ที่ quote เป็น USD เช่น EUR/USD จะให้ค่า pip เป็นดอลลาร์สหรัฐก่อน แล้วต้องแปลงกลับเป็นบาทด้วยอัตราแลกเปลี่ยนอีกชั้นหนึ่ง

ยกตัวอย่าง EUR/USD ที่ราคาราว 1.0850 หนึ่ง pip บนหนึ่งล็อตมาตรฐานมีค่า 10 ดอลลาร์สหรัฐ ถ้าอัตรา USD/THB อยู่ที่ 36.4500 แปลว่า 10 ดอลลาร์สหรัฐคิดเป็น 10 x 36.4500 = ฿364.50 ต่อ pip ตัวเลขนี้ต่างจาก ฿10 ของ USD/THB มาก เพราะผ่านการแปลงสกุลสองครั้ง

เมื่ออัตรา USD/THB ขยับ ค่า pip ของคู่ที่ quote เป็นดอลลาร์ก็ขยับตามไปด้วย ราคา 36.4500 กับ 35.0000 ให้ผลไม่เท่ากันสำหรับจำนวน pip เท่ากัน ดังนั้นตัวเลขที่คำนวณไว้เมื่อวานอาจใช้กับวันนี้ไม่ได้

วิธีคิดที่ใช้ได้กับทุกคู่คือ ดูว่าสกุลใดเป็นตัว quote ของสัญญา แล้วแปลงค่านั้นเป็นบาทด้วยอัตราที่ใช้จริงตอนนั้น ไม่มีตัวเลขเดียวที่ใช้ได้กับทุกคู่และทุกวัน เพราะอัตราแลกเปลี่ยนเองก็เคลื่อนไหวอยู่ตลอด

การรู้จุดนี้ช่วยให้เทียบสองเทรดได้อย่างเป็นธรรม เทรดที่ให้ pip มากกว่าอาจให้เงินบาทน้อยกว่า ถ้าคู่สกุลเงินนั้นมีค่า pip ต่อหน่วยต่ำกว่า การนับ pip อย่างเดียวจึงไม่บอกขนาดของผลลัพธ์